Cách điều trị bệnh huyết áp tăng?

- Trong 10 năm trở lại đây nhiều công trình nghiên cứu đã chỉ rõ tăng huyết áp (THA) làm tăng thêm nguy cơ đột tử. Nguy cơ đột tử của bệnh nhân tăng huyết áp có lẽ liên quan đến các loạn nhịp thất nặng nề như rung thất, nhịp nhanh thất.

- Năm 1967, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã xác định huyết áp động mạch (HAĐM) tăng khi huyết áp động mạch tâm thu (HAĐMs) 150mmHg hoặc HAĐM tâm trương (HAĐMd) 90mmHg đối với mọi lứa tuổi và giới tính  thì người ta gọi là tăng huyết áp ranh giới.

- Khi có THA, rối loạn tim có thể do nhiều yếu tố, trong đó quan trọng nhất là dầy thất trái, thiếu máu cơ tim và rối loạn chức năng tâm thất. Tăng huyết áp là một vấn đề lớn ở bất cứ một nước nào trên thế giới.

- Nhiều nghiên cứu đang tìm kiếm phương thức điều trị hiệu quả hơn và thích hợp hơn. Trong những năm gần đây, người ta ngày càng chú ý nhiều đến sự biến thiên HA ngày và đêm. Đặc biệt ngày càng có thêm bằng chứng cho thấy rằng sự biến thiên huyết áp trong 24h, chính con số tối thiểu và tối đa là yếu tố quan trọng làm tổn thương các cơ quan như tim, thận, và não.

- Người ta đã thăm dò khả năng sử dụng phương pháp theo dõi huyết áp lưu động suốt 24 giờ để đánh giá huyết áp cao cũng như điều trị cao huyết áp. Người ta đã tìm ra một thông số mà nhờ đó có thể đo lường được tính biến thiên của huyết áp trong 24h cũng như thời gian tác dụng thực sự của các thuốc hạ huyết áp. Bằng cách so sánh tác dụng của thuốc hạ huyết áp ở lúc đỉnh cao nhất của nó và tác dụng vào lúc kết thúc liều thuốc, có thể đánh giá được liều lượng và khoảng thời gian giữa các liều thích hợp nhất. Trong nhiều năm nay, chúng ta đã biết rằng cả huyết áp thường lẫn huyết áp cao đều thay đổi liên tục trong ngày tùy theo các yếu tố bao gồm hô hấp, mùa, tình trạng thức tỉnh, tâm thần và hoạt động thể lực của cá thể. Việc đo huyết áp trong suốt 24 giờ trong một ngày bình thường, ở môi trường quen thuộc với bệnh nhân có thể cung cấp nhiều thông tin hơn. Ngoài việc cung cấp đầy đủ về tình trạng cá thể của bệnh nhân, việc theo dõi huyết áp liên tục còn loại trừ hội chứng tăng huyết áp “áo choàng trắng” tức là hiện tượng tăng huyết áp mà một số người gặp phải trước khi được đo HA tại phòng khám hay tại bệnh viện. Có một vài tại liệu nước ngoài cho răng có tới 20% bệnh nhân bị cao huyết áp nhẹ do ảnh hưởng “áo choàng trắng”, khuynh hướng cao hơn ở phụ nữ và gia tăng theo tuổi.

- Nhiều tài liệu nghiên cứu của Mỹ, Pháp, Úc đã cho thấy một trong những nét nổi bật và thường xuyên nhất của sự biến thiên huyết áp là giảm huyết áp trong lúc ngủ sau đó tăng lên nhanh khi thức dậy, thường tăng khoảng 10-20% so với huyết áp trung bình vào ban ngày, đều biểu hiện cả ở người bình thường và cao huyết áp, nhưng nó thay đổi tùy theo người và không thể đoán trước được hay dựa vào các thông số huyết áp ban ngày.

- Các biến chứng tim mạch như thiếu máu cơ tim, nhồi máu cơ tim, đột tử do tim và biến chứng về mạch máu não tăng lên trong lúc thức dậy, lúc đó huyết áp tăng rõ rệt. Sự thay đổi của huyết áp trong này lúc cao, lúc thấp gợi ý việc điều trị để giảm sự biến thiên của huyết áp và qua đó làm giảm nguy cơ bệnh biến chứng tim mạch nguy hiểm.

- Sự thay đổi huyết áp theo chu kỳ ngày và đêm liên quan đến việc điều trị. Trong những năm gần đây nhiều hãng thuốc đã cho ra những loại thuốc mới được hấp thụ nhanh chóng và hủy phân nhanh, Coversyl, Accupril enalapril, loại ức chế men chuyển angiotensin rất đặc hiệu và có tác dụng kéo dài trong suốt 24h. Những loại thuốc này điều trị tăng huyết áp vô căn, suy tim mọi mức độ, nó làm giảm tần suất nhồi máu  cơ tim, giảm tỷ lệ cơn đau thắt ngực, kéo dài sự sống cho bệnh nhân, làm chậm tiến trình suy tim, giảm số lần nhập viện do suy tim.

Nguồn tin từ: Máy đo huyết áp

Tác giả: TS.BS.Nguyễn Thị Chính “Chủ nhiệm khoa tim mạch-bệnh viện Hữu Nghị”